Angstaanjagende stilte

Naar het schijnt hebben Amerikaanse generaals het zwaar onder Trump, maar wat weerhoudt ze eigenlijk om zich uit te spreken tegen onrechtmatige opdrachten?

   Groenland. Trump heeft Groenland nodig voor de nationale veiligheid. Kan het niet goedschiks, dan maar kwaadschiks. Het zijn woorden die hij in Davos enigszins nuanceerd, maar het kwartje dat het menens is, viel toen hij Venezuela binnenviel. Het werd kracht bijgezet door een dreiging met nieuwe importtarieven voor de landen die deelnamen aan een verkenningsmissie en het briefje aan Noorwegen.
   ‘Omdat ik de Nobelprijs voor de vrede niet heb gekregen,’ laat de president van No more wars in een briefje aan Noorwegen weten, ‘voel ik me niet langer gebonden aan vrede.’

Gefluister, bazooka's en een stille legertop

  De tarieven gingen in Davos van tafel, maar echo van een noodzakelijke Amerikaanse behoefte aan lebensraum klinkt met nieuwe opmerkingen over een 51st state na Davos nog steeds. Trump laat zich niet afremmen door bondgenootschappen of oude afspraken. Waar Rutte in een sms Trump aan boord probeert te houden, maakt Trump zijn diplomatiek gefluister schaamteloos openbaar. 
   ‘Rondom de plannen omtrent Groenland,’ laat hij weten, ‘is er geen weg meer terug.’
   Alles die zaken bij elkaar is voor Europa een reden om de confrontatie niet langer uit de weg te gaan en te dreigen met een economische bazooka.
   Het is echter niet het gebrul van Trump, een man met aantoonbaar serieuze psychische problemen, dat me het afgelopen jaar zorgen baart. Het zijn de mensen die het uitvoeren achter hem, waar ik me druk om maak. Zonder steun van zijn partij, de mensen om hem heen, vormen zijn woorden geen bedreiging. Maar geen van die mensen roept hem tot de orde, wijst hem op de realiteit of de gevolgen. Naast die mensen is er nog het zwijgen van de legertop, waar ik een uitleg een logische verklaring voor zoek, maar niet kan vinden. 
   

De eed en rechtmatige oorlogen

   Om te voorkomen dat Amerikaanse militairen een machtsmiddel in handen van een autocratische leider worden, leggen zij een eed af op the constitution, beschermen ze Amerika en Amerikanen door het verdedigen van de grondwet. Volgens die grondwet, is er voor het verklaren en voeren van een oorlog toestemming van het congres nodig. Goedkeuring die ze kunnen geven wanneer er sprake is van:
   Een directe aanval op de VS of haar bondgenoten, de nationale belangen in het buitenland beschermd moeten worden, als een reactie op schending van internationale verdragen, een bedreiging van bondgenoten en ten slotte het voorkomen van grootschalig menselijk leed.
   Waar Trump aanstuurt op punt twee, dat Groenland noodzakelijk is om de nationale belangen te beschermen, bedreigt hij met zijn uitspraken tegelijkertijd een NAVO-bondgenoot. Met een eventueel ingrijpen in Groenland, schendt hij alle andere legitieme redenen die een conflict toestaan. Met een aanval op een bondgenoot,  treedt hij bovendien het NAVO-verdrag en het internationale recht met voeten. Daarnaast is het zeer waarschijnlijk dat de inval van Groenland de wereldorde dusdanig op zijn kop zet dat het onherroepelijk gaat leiden tot grootschalig menselijk leed, mogelijk zelfs een wereldoorlog. Het ontbreken van elke vorm van legitimiteit betekent simpelweg dat het leger niet anders kan dan zich uit te spreken. Trump te vertellen dat ze dergelijke opdrachten moeten en zullen weigeren.

Signalen van en aan Trump

    Of ze, als het zover komt, wel of niet van plan zijn de opdracht uit te voeren weten we nu niet. De druk op senator Mark Kelly van Trump en Hegseth, hun toespraak voor de generaals in Quantico, de aanvallen op drugs- of vissersboten en de inval in Venezuela, zijn in dat opzicht niet hoopgevend. Juist daarom zouden we gebaat zijn bij een sterk statement van de generale staf.
   Als zij zich hardop uitspreken tegen de uitlatingen en plannen van Trump, dat de vernietiging van het bondgenootschap tot gevolg heeft en ook de veiligheid van de wereld op het spel zet, geeft dat wat we op dit moment allemaal nodig hebben. Hoop en lucht.
   Om te beginnen omdat het laat zien dat Trump niet boven de wet staat en dat zijn macht beperkt is. Daarnaast geef je aan je soldaten het signaal af dat het leger in een democratie meer dan een stuk gereedschap is van de politiek, maar de rechten van haar burgers beschermd. Voor de Amerikaanse bevolking laten ze op deze manier weten dat zij voor hun veiligheid op het leger kunnen vertrouwen en zich niet op zullen stellen zoals ICE.

Loyaliteit

   Tot slot zou deze boodschap de druk die Trump op de internationale gemeenschap legt direct wegnemen. Het geeft hoop en ruimte aan diplomatieke paden, laat zien dat ze niet doodlopen en dat het worst case scenario niet langer onvermijdelijk is. Het zou Trump de keizer zonder kleren maken en hem de mogelijkheid ontnemen om door te blijven gaan met afpersing als methode om zijn zin te krijgen.
   ‘Loyaliteit,’ sprak generaal Van Uhm, ‘is drie keer nee durven zeggen.’  Als de Amerikaanse legertop de moed niet heeft om dit te doen, zijn ze medeplichtig. De enige andere verklaring om te zwijgen is voor mij als ze vinden dat Trump een punt heeft.  
 

Niels ®elen

Held op sokken>>